Ұлағатты сөздер жинағы – 165-бет
Әдеби шығарманың мазмұны қоғамдық санадан нәр алып, тіл арқылы жүзеге асады.
Ілмектер: әдебиет, шығарма, тіл Олжас Сүлейменов
Жаманның аузына жұртта қалған сөз түседі.
Ілмектер: жаман, сөз, жұрт Ғабит Мүсірепов
Мемлекеттік тілді құрметтеу Қазақстан азаматтарының міндеті болып саналады. Мемлекеттік тілді төмендету, менсінбеушілік пен сыйламаушылық іс-әрекеттері және оның абыройы мен беделіне нұқсан келтіретін басқа да ашық және астыртын жұмыстарды жүргізуші азаматтар мен қоғамдық ұйымдар, мемлекеттік мекемелер заң бойынша жазаға тартылады.
Ілмектер: Конституция, Қазақстан Республикасы, Қазақстан Республикасының Конституциясы, Мемлекеттік тіл, тіл, қазақ тілі, Қазақстан Қазақстан Республикасының Конституциясы
Қиындықты сен жеңбесең, қиындық сені жеңеді.
Ілмектер: қиындық, жеңіс Мырзатай Жолдасбеков
Тоз болып иілгеннен, шарт етіп сынған артық.
Ілмектер: нақыл сөз, Ұлағатты сөздер Жабайұлы Тоқсан би
Өткен ғасырдың өзінде түрік тілінің сөздік құрамының үштен екісі парсы сөздерінен тұрады.
Ілмектер: парсы тілі, түрік тілі, сөз Олжас Сүлейменов
Өлең өндірісін қойып, шын мәнінде поэзия жаз дер едім.
Ілмектер: өлең, поэзия Ғабит Мүсірепов
Жатсаң – ойда, тұрсаң – жырда, жанған жүрек емі бар.
Ілмектер: ой, жүрек, жыр Бернияз Күлеев
Балаға күштеп білім беруден гөрі, баланың білімге деген құштарлығын ояту ең маңызды мақсат.
Ілмектер: бала, білім, мақсат Константин Ушинский
Оты сөнген ер жүрек қалар мұздап.
Ілмектер: жүрек, ер Бернияз Күлеев
Талай жан бар аузыменен айды алар, қолымен қосаяқ та соға алмас.
Ілмектер: нақыл сөз, еңбек Мұхтар Әуезов
Өңкей жаман қосылса — шығарады егесті,
Ілмектер: жаман, іс, мәміле Майлықожа Сұлтанқожаұлы
Мәмілемен іс бітер, бас қосып қалса көп есті.
Қазақта жазылмайтын бір ауру бар –
Ілмектер: қазақ, кемшілік, мін, ауру Міржақып Дулатұлы
Келмейді мінін айтсаң жаратқысы.
Біреудің жанын жаралап алудан сақтаныңыз, әйтпесе ол адамның кек алғаннан кейін ғана ашуы тарқауы мүмкін.
Ілмектер: ашу, кек Антуан де Сент-Экзюпери
Ер жігітке бақ қонса — дұшпаны да жағалар,
Ілмектер: бақ, дұшпан, Тоқсан би Жабайұлы Тоқсан би
Басынан бір күн бақ тайса — жабылып бәрі табылар.
Кімде-кім қазіргі уақытта ана тілін, өзінің әдебиетін сыйламаса, бағаламаса, оны сауатты, мәдениетті адам деп санауға болмайды.
Ілмектер: адам, ана тілі, әдебиет, мәдениет Мұхтар Әуезов
Адамдардың мінезі олардың нені күлкілі санайтындарынан бәрінен гөрі жақсы көрінеді.
Ілмектер: мінез, күлкі Иоганн Вольфганг фон Гёте
Тіл – ұлттың жан дүниесі. Тіл – идеяның, сезімнің, ойдың жанды көрінісі.
Ілмектер: тіл, тіл туралы қанатты сөздер Лев Толстой
Көркем сөздің сұлулығы: сағымдай құлпырмасын, өзендей толқысын!
Ілмектер: сөз, көркем сөз Ғабит Мүсірепов
Жырла да, зарла, көңілім, қалың қайғың қайнасын. Қиялдың құсы егіліп, іштегі дертті айдасын.
Ілмектер: көңіл, қайғы, дерт Бернияз Күлеев
Күй атасы – Қорқыт.
Ілмектер: күй Мұхтар Әуезов
Дүние жүзінде жақсы кітаптар көп, бірақ бұл кітаптар оларды оқи білген адамдар үшін ғана жақсы. Жақсы кітаптарды оқи білу жазуды тани білумен тіпті де теңбе-тең нәрсе емес.
Ілмектер: кітап Дмитрий Иванович Писарев
Кей адам күлкісімен әбден сыр алдырып қояды, сіз табан астында оның бүкіл қатпар-қалтарыстарын біліп аласыз. Тіпті даусыз ақылды күлкі де кейде жиіркенішті болады. Күлкі ең алдымен шынайылықты талап етеді.
Ілмектер: күлкі, адам, сыр Федор Достоевский
Соқыр көретіндей, саңырау еститіндей етіп жаз.
Ілмектер: жазу, әдебиет, соқыр Ғабит Мүсірепов
Ойдан – қуат, жырдан – қанат.
Ілмектер: ой, қуат, жыр Бернияз Күлеев
Дос таппаған ер азар, басшы бақпаған ел азар.
Ілмектер: дос, ел Мұхтар Әуезов
Ой жүгіртпестен көп оқи берген сайын, соғұрлым көп білемін деп сенесіз, ал оқып отырып неғұрлым көп ойласаңыз, әлі де өте аз білетініңізді соғұрлым айқын көресіз.
Ілмектер: кітап, ой, оқу Франсуа Вольтер
Мысқылды, аллегорияны, әзілді түсінуден қалу – жаман ырым.
Ілмектер: мысқыл, әзіл Федор Достоевский
Халық тілі – тарих шекарасынан әлдеқайда әріректен басталатын, оның күллі рухани тіршілігінің еш уақытта солмайтын және өмір бойы қайталап шешек атып тұратын тамаша гүлі.
Ілмектер: тіл, гүл Константин Ушинский
Көзбен де қамшылауға болады.
Ілмектер: көз Ғабит Мүсірепов
- Рымғали Нұрғалиев
- Серік Қирабаев
- Мұхтар Әуезов
- Міржақып Дулатұлы
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі