Нақыл сөздер
Кейде бір ғана сөз адамның ойын өзгертіп, өмірге деген көзқарасын жаңарта алады. Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы ұлағатты сөздер, терең мағыналы нақыл сөздер және адамға ой салатын даналық ойлар жинақталған.
Егер сіз өмір, адам, тәрбие, достық, білім туралы әсерлі ұлағатты сөздер іздесеңіз, осы беттен табасыз. Мұнда мазмұнды нақыл сөздер мен қысқа да нұсқа ойлар тұрақты түрде толықтырылып отырады.
Тірі піл жүз мың тұрады,
Ілмектер: піл, құн, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Өлгеннен соң – екі есе.
Ініне кіре алмай жүріп, тышқан құйрығына сыпырғыш байлап алыпты.
Ілмектер: ін, тышқан, сыпырғыш, сыпырғы, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Түйеге «Ойна!» десең,
Ілмектер: түйе, ойран, дүние, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Дүниенің ойранын шығарады.
Арқасы аспанға тисе де,
Ілмектер: арқа, ақыл, аспан, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Ақылы аяғының астында жатыр.
Сұлу туыстың да сұмпайы аяғы бар.
Ілмектер: сұлу, туыс, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Патай жесең, бұлақтың басына барып отыр.
Ілмектер: тамақ, бұлақ, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
(Патай — бұрыш қосқан тағам)
Тағдырға жазылған өзгермейді.
Ілмектер: тағдыр, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Сұйық айранды судай сапырды.
Ілмектер: айран, сұйық, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Бұлақ басынан былғанады.
Ілмектер: бұлақ, былғану, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Суға кетуші жаңқаға жармасады.
Ілмектер: су, жаңқа, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Ұлттың сақталуына да, жоғалуына да себеп болатын нәрсенің ең қуаттысы – тіл. Сөзі жоғалған жұрттың өзі де жоғалады, өз ұлтына басқа жұртты қосамын дегендер әуелі сол жұрттың тілін аздыруға тырысады.
Ілмектер: тіл, ұлт, сөз, жұрт Ахмет Байтұрсынұлы
Елдіктің өзегі – білік, кілті – тіл, қадір-қасиеті – кісілік.
Ілмектер: ел, тіл, қадір-қасиет Жүсіп Баласағұни
Шын режиссура – жүрек сияқты: соққаны білінбейді.
Ілмектер: жүрек, режиссура Асқар Сүлейменов
Әке-шешенің өтірігі бала жүрегін суындыра береді. Бір кезде ол өтірікті бала да айтады.
Ілмектер: Әке-шеше, өтірік, бала, жүрек Ғабит Мүсірепов
Егер адам тұла бойы түгелімен жалғандыққа берілсе, ақыл-ой талантынан айрылатыны айдан анық.
Ілмектер: жалған, өтірік, талант, ақыл, ой Виссарион Белинский
Тілі – тәтті,
Ілмектер: тіл, дін, тәтті, қатты, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Діні – қатты.
«Мойның неге қисық?» десе түйеге:
Ілмектер: түйе, қисық, пешене, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
«Түзу нәрсе пешенеме тие ме?» депті.
Сабанның астына су жібер.
Ілмектер: су, сабан, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Немере ағаң –
Ілмектер: немере, аға, туыс, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Жең ішіндегі жылан.
Мойнындағы қарыздан қой да өледі.
Ілмектер: қарыз, қой, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Жүрегім жүрексінсе,
Ілмектер: жүрек, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Қалшылдайды да, тоңады.
Мен, тіпті, жатқан сиырды да сипаған емеспін.
Ілмектер: сиыр, сипау, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Қызық тарқаған соң қынаңды алып таста.
Ілмектер: қызық, қына, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Думанның болатыны болжам емес.
Ілмектер: думан, болжам, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Пияз да болса, назы болсын.
Ілмектер: пияз, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Шын ұнатсаң,
Ілмектер: шын, ұйқы, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Басқасын қаламассың.
Шын ұйықтасаң,
Тасқа да қарамассың.
Май майға құйылады.
Ілмектер: май, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Өтірікпен өткелден өте алмайсың.
Ілмектер: өтірік, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Ажал қия бастырмайды.
Ілмектер: ауған елінің мақалы, ауған мақалы, ажал
Құмырсқа қаза табарда,
Ілмектер: қаза, құмырсқа, ауған елінің мақалы, ауған мақалы
Қанат тағады.
- Нарша Булгакбаев
- Марғұлан Сейсембай
- Әлкей Марғұлан
- Әлкей Марғұлан
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі