Нақыл сөздер, ұлағатты сөздер, мақал-мәтелдер, әзілдер – 256-бет
Ақындық – табиғаттың саннан таңдап бірен-саран адамдарға беретін артық өнері. «Көп берілгеннен көп сұранады» деген нақылды ескертіп, аяғына дейін түзетуге керек еді. Тілді бұзбай ұстарту, шеберлету, байыту – ақындардың мойындарына артылған зор борыш.
Ілмектер: ақын, өнер, борыш, тіл Халел Досмұхамедұлы
Бір халықтың өз тілінде білім өнері болмаса, ол халықтың тілі бұзылып өзгерді һәм көршілес күшті халықтың тілімен әсірелеп…соған қол болады, оның ішінде жаңалықтар көбейеді. Ол кішкене ұлттарды жаңартып, жандандырылмаған ескі тілі өзінің барлық маңызын жояды һәм жылдам ұмытылады.
Ілмектер: халық, тіл, өнер Ғұмар Қараш
Егер де біз қазақ деген ұлт болып тұруды тілесек, қарнымыз ашпас қамын ойлағанда тіліміздің де сақталу қамын қатар ойлау керек.
Ілмектер: қазақ, ұлт, тіл Ахмет Байтұрсынұлы
Аңшы – он,
Ілмектер: аңшы, қырғыз мақалы
Сақышы – сан.
Сайгүлік шапқан сайын үдетеді.
Ілмектер: қырғыз мақалы
Кешегі түлкі – бүгінгі күлкі.
Ілмектер: түлкі, күлкі, қырғыз мақалы
Ойыннан да омыртқа сынады.
Ілмектер: ойын, қырғыз мақалы
Суалған көлге бақа – айғыр.
Ілмектер: бақа, көл, қырғыз мақалы
Шымшық епті болса да,
Ілмектер: шымшық, ептілік, шағала, қырғыз мақалы
Шағалаға жоламайды.
Табаның тайғақ болса,
Ілмектер: табан, тайғақ
Тағаңды мықтап қақ.
Сіздікіне барғанда,
Ілмектер: қымыз, қонақ, ән, би, қырғыз мақалы
Қымыз ішсін, ми жесін:
Біздікіне келгенде –
Әндетсін де билесін.
Өрісі малды –
Ілмектер: мал, өріс, дастарқан, қырғыз мақалы
Дастарқаны майлы.
Өтірікті шындай айтса,
Ілмектер: өтірік, шындық, қырғыз мақалы
Шындық шырқырап шығады.
Бұрыс ырысты кеседі.
Ілмектер: ырыс, қырғыз мақалы
Сабырлы болсаң – озарсың,
Ілмектер: сабырлық, озу, тозу, қырғыз мақалы
Сабырсыз болсаң – тозарсың.
Көп басқан аяқ шоқ басады.
Ілмектер: аяқ, қырғыз мақалы
Сұрағанға текке бер,
Ілмектер: беру, сұрау, қырғыз мақалы
Сусағанға жекке бер.
Кісіні кісі кісінетеді.
Ілмектер: кісі, қырғыз мақалы
Қайғы жоқта қайғыру –
Ілмектер: қайғы, ене, өгей
Өгей енеден айрылу.
Көтерем көтерілсе, көш алдын бермейді.
Ілмектер: көш, қырғыз мақалы
Еріндерді бүруге болады,
Ілмектер: ауыз, ерін
Ауыз – дарбаза.
Бос қасық ауызға жоламас.
Ілмектер: бос, қасық, ауыз
Құс ұясында не көрсе,
Ілмектер: өнеге, құс, ұя
Соны алады.
Ақымаққа бөркін ал десең,
Ілмектер: ақымақ, бас, бөрік
Басын алады.
Жақсы мінез – сүйінтер,
Ілмектер: жақсы, жаман, мінез
Жаман мінез – күйінтер.
Беталды ұшқан құс
Ілмектер: құс, тал
Қонарға тал таппас.
Қайыр ет те, теңізге өт:
Ілмектер: қайыр, халық, балық
Халық білмесе,
Балық білер.
Анасын көр де,
Ілмектер: ана, қыз
Қызын ал.
Келудің де кетуі бар.
Ілмектер: келу, кету
Жақсы сөзге жан құрбан.
Ілмектер: жақсы, сөз, құрбан
- Аймақ Әбілда
- Лев Шестов
- Лев Шестов
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі