Нақыл сөздер, ұлағатты сөздер, мақал-мәтелдер, әзілдер – 366-бет
Еліңе қарап, ертеңіңе қамдан.
Ілмектер: ел, халық
Көптің күші көлдей,
Ілмектер: ел, халық, күш, туған жер
Көшіп жүрген елдей.
Көп қайда болса - құдай сонда.
Ілмектер: ел, халық, құдай
Көп ісінде береке.
Ілмектер: ел, халық, береке
Көп ел - сарқылмас көл.
Ілмектер: ел, туған жер, халық
Есің барда елің тап.
Ілмектер: туған жер, ел, халық, отан
Отан - қуат,
Ілмектер: отан, отбасы
Отбасы - шуақ.
Ел мен жер егіз.
Ілмектер: туған жер, ел, халық, отан
Өнер-білім берем десең басынан,
Ілмектер: өнер, білім, оқу, балалар Жүсіп Баласағұни
Бер оқуға балаларды жасынан.
Қатты тәртіп көрсе бала күнінде,
Ілмектер: тәртіп, өнер, бала Жүсіп Баласағұни
Өнерімен қуантады түбінде.
Ғашық адам белгі берер түстен де —
Ілмектер: ғашық, Көз, адам Жүсіп Баласағұни
Ол білінер көзі көзге түскенде.
Тоймайтын адам жаны көре білсе.
Ілмектер: адам, жан Иса Байзақов
Сырласып сүйгенімен емін еркін,
Жүрегін сен сақта деп соған берсе.
Шын махаббат, шынайы махаббат өтірікпен әсте сиыспайды. Ондай махаббат қорлыққа да, зорлыққа да риза болып, шыдайды. Сүйген жүрек, адал жүрек есептесуді білмейді.
Ілмектер: махаббат, жүрек, адал Сәбит Мұқанов
Екі теңізші
Ілмектер: теңіз, кеме, Екі теңізші, маяк
Бір соғыс кемесі қараңғы және тұманды түнде жүзіп келеді. Басқару бөліміндегі капитан алдында ұзақтан жақындап келе жатқан жарықты көреді. Дереу қарсы бетке сигнал жіберіп, араларында мынадай әңгіме өтеді:
- Тез арада бағыттарыңды шығысқа қарай 30 градусқа бұрыңдар!
Сол мезетте қарсы жақтан да жауап келеді:
- Өздерің бағыттарыңды батысқа қарай 30 градусқа бұрыңдар!
Капитан мұндай жауапқа таңырқап, ашуланады. Екі жақтың араларында өткен диалог бір неше рет өзгеріссіз тағы қайталанады.
- Мен 30 жылдық капитанмын, саған соңғы рет қайталаймын, бағытыңды шығысқа қарай 30 градусқа бұр!
- Сен 30 жылдық капитан болсаң, мен де 20 жылдық теңізшімін. Сен бағытыңды батысқа қарай 30 градусқа бұр!
Капитанның ашуланғаны соншалықты, экипажына барлық зеңбіректерді атуға дайындауды әмір етеді де, соңғы рет хабарламаны жібереді:
- Бұл әскери кеме, тез арада бағыттарыңды шығысқа қарай 30 градусқа бұрмасаңдар оқ жаудыра бастаймыз!
- Ал бұл жер шамшырақ (маяк)... Сендер бағыттарыңды батысқа қарай 30 градусқа бұрмасаңдар, біраздан кейін жартастарға ұрылып қирайсыңдар...
Тасыған қазан - төгілер.
Ілмектер: молшылық Құтып
Үлкен бастықтың қатаң сөккенінен гөрі де адамды өзінің ары сөгуі күшті.
Ілмектер: ар, бастық Бауыржан Момышұлы
Жетесіз жігіт - ел қадірін білмес, некесіз әйел - ер қадірін білмес.
Ілмектер: жігіт, қадір, әйел, ер, неке Майқы би
Егер орындығыңыз жақсы болса, жұмысқа да, басқаға да тез кірісіп кетесіз.
Ілмектер: жұмыс, орындық Роберт Де Ниро
Тауысқанша ішкен - ақылы ауысқанша ішер.
Ілмектер: сусын, ақыл Мұзафар Әлімбаев
Халық ісін орнын салуға көп ақыл, көп қызмет, көп жылғы шебер істеген әдіс керек.
Ілмектер: халық, ақыл, әдіс Әлихан Бөкейханов
Сүйегі жоқ балық болмайытыны сияқты, кемшілігі жоқ адам болмайды.
Ілмектер: кемшілік, адам, сүйек, Балық Мартин Лютер
Бәрінен де өзіңді-өзің алдау оңай.
Ілмектер: алдау, өзіңді-өзің, оңай Демосфен
Нағыз патриот - өз елін мақтайтын емес, нағыз патриот кемшіліктерді байқап, оларды түзеуге ықпалдасатындар.
Ілмектер: патриот, мақтау, кемшілік, түзеу Нұрсұлтан Назарбаев
Жеті атасын білген ұл
Ілмектер: жеті, ата, ұл, сан туралы мақал
Жеті жұрттың қамын жер.
Өзін ғана білген ұл
Құлағы мен жағын жер.
Жеті атасын білмеген ұл жетесіз.
Ілмектер: ата, ұл, жеті, сан туралы мақал
Бір күн ұрыстың қырық күндік қырсығы бар.
Ілмектер: ұрыс, қырсық, сан туралы мақал
Бір күн ашыққаннан қырық күн ақыл сұрама.
Ілмектер: аштық, ақыл, сан туралы мақал
Алты бала таппай ана аталмайды,
Ілмектер: ана, бала, әйел, сан туралы мақал
Бес бала таппай белгілі әйел болмайды.
Алты ай баққан арықты бір түн ұрындырған өлтіреді.
Ілмектер: сан туралы мақал, арық
Он екі айда он үш той.
Ілмектер: той, сан туралы мақал
- Аймақ Әбілда
- Лев Шестов
- Лев Шестов
- Абдраманов Арсланбек
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі