Нақыл сөздер, ұлағатты сөздер, мақал-мәтелдер, әзілдер – 577-бет
Тіршілікте адам баласы нелер күйге түспек: бейнет шекпек, рахат таппақ, өкінбек, үміт етпек, адаспақ, түзелмек, талай ажалға басын да байламақ, талай соққы да жемек
Ілмектер: адам, ажал, тіршілік, үміт, соққы, өкінбек, үміт етпек, адаспақ, түзелмек Жүсіпбек Аймауытов
Ақылсыз шынға сенбей, жоққа сенбек.
Ілмектер: ақыл, сену, жоқ, Шын Абай Құнанбайұлы
Тоқ адам асты таңдап ішеді,
Ілмектер: тоқ, аш, адам, ас Жүсіп Баласағұни
Аш адам тамағынан өткенді ішеді.
Даңқ кiмнiң күлiп тұрса басында,
Ілмектер: даңқ, сатқындық Мұхтар Шаханов
Сатқындық та бұғып жүрмек қасында
Заңнан ақылды болудың қажеті жоқ
Ілмектер: заң Платон
Тарих рақымсыз. Ол – ғұламаны да, бiлгiрдi де, өнер иесiн де, хандар мен патшаларды да аямайды. Ол өз заңына қарсы келгендердiң бәрiн езiп-жаншып жүре бередi. Тарих заңдары керi қайтуды бiлмейдi және оны жаратпайды.
Ілмектер: заң, патша, өмір Мұстафа Шоқай
Соғыстың заңы – өте қатал заң.
Ілмектер: соғыс Бауыржан Момышұлы
Үміт өрге тартады, үмітсіздік көрге тартады.
Ілмектер: үміт Бауыржан Момышұлы
Туғанына бұрғаны —
Ілмектер: би, уақыт, дәуір
Биді құдай ұрғаны.
Әулекі би
Ілмектер: уақыт, дәуір, би
Ат үстінен билік айтар.
Би екеу болса,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Дау төртеу.
Тура биде туған жоқ,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Туғанды биде иман жоқ.
Төренің тілі тәтті,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Діні қатты.
Айырдан туған жампоз бар,
Ілмектер: хан, жігіт, уақыт, дәуір
Нар емес десең нанғысыз,
Қарадан туған жігіт бар,
Ханға күнін салғысыз.
Ханның қызы шөміш ұстаса,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Қолы жауыр болады.
Көп толқыса — хан құлайды,
Ілмектер: хан, дәуір
Көл толқыса — жар құлайды.
Арғымақ аттың құйрығы –
Ілмектер: жақсы, мінез-құлық
Әрі жібек, әрі қыл,
Асыл мінез азамат,
Әрі төре, әрі құл.
Хан халықтан үлкен емес.
Ілмектер: хан, дәуір, уақыт
Басыңа іс түссе:
Ілмектер: уақыт, дәуір
Бекке барма, көпке бар,
Бек беліңді сындырады,
Көп ісіңді тындырады.
Ханның ісі қараға түседі,
Ілмектер: хан, би, уақыт, дәуір
Бидің ісі параға түседі.
Хан сарайы демесең,
Ілмектер: хан, уақыт, дәуір
Қатын өсек қаптаған.
Қошеметшіл қу өңшең
Ханды ғана мақтаған.
Ойында өрелік жоқ,
Ілмектер: хан, уақыт, дәуір
Ханында төрелік жоқ.
Хан жарлығынан
Ілмектер: хан, қатын
Қатын жарлығы күшті.
Хан көп болса — жау көп,
Ілмектер: хан, би, уақыт, дәуір
Би көп болса — дау көп.
Хан — қарақшы,
Ілмектер: хан, уақыт, дәуір
Халық — сарапшы.
Қойды құртаң бүлдіреді,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Елді сұлтан бүлдіреді.
Кілемге бергісіз алаша бар,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Ханға бергісіз қараша бар.
Ханның басын хан алар,
Ілмектер: уақыт, дәуір
Қардың басын қар алар.
Заман түзелсе,
Ілмектер: заман, жаман, уақыт, дәуір
Жаман да түзеледі.
Замандасы жоққа
Ілмектер: заман, замандас, уақыт, дәуір
Амандасатын адам табылмайды.
- Омархан Айнұр
- Омархан Айнұр
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Конфуций
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі