Жұмбақтар жауабымен – 62-бет


Iшi – егiс,
Сырты – тегiс.

Тон


Сырт жағына зер жiппен,
Көз тартатын көрiкпен.
Ою-өрнек бастырған,
Шалқасынан тастаған,
Кәдiмгi сырлы тостаған,
Қойсаң егер төңкерiп,
Төңiрегiн көмкерiп,
Тостағандай бос тұрған,
Киiз үйден аумайды,
Басқұрмен бастырған.

Тақия


Әшекейлi күбiнi,
Үюлi тұрған шөмеле,
Кигiздiм биiк төбеге.

Сәукеле


Әкем ақ тауын,
Ақ шарбымен орады.

Сәлде


Ортасы күмбез,
Жиегiн көмкерген.
Етегi желкендей,
Киiм едi ол нендей?

Кимешек


Қыста,
Шығарда тысқа,
Құлағы салпақ,
Құйрығы жалпақ,
Төбесi жайпақ,
Түктi маңдайы тайпақ,
Iшi мамық байпақ.
Қара орманды қаптадым,
Сөйтiп жан сақтадым.

Тымақ


Дорбаға тығып, бас бағын,
Байлай салдым қос жағын.

Тымақ



Адамның сәнi,
Онсыз жоқ мәнi.

Киiм


Төрт таяққа керiлдi,
Әдемi үй боп көрiндi.

Шатыр


Жиегiне қағылар,
Әр есiктiң қалы бар.
Ол болса қақпа да
Ашылып-жабылар.

Топса


Қақпаның қалы,
Оның да бар
Оң мен солы.

Топса


Күзетем деп үйдi,
Жұдырығын түйдi.

Құлып


Көмейлете iндi,
Сүңгiтiп ем тiлдi.
Темiр кiсен дiнi,
Кейiн қарай шегiндi.

Кiлт


Үйден
Ең соңынан шығатын кiм?
Үйге
Ең алдымен бас тығатын кiм?

Кiлт


Келсең жолды ашады,
Кетсең жолды жабады.

Есік


Түбiнен үзген,
Қатарлатып тiзген,
Сүйрiктi тұттым,
Таза ауа жұттым.

Ши


Даланың тайраңын,
Қаз-қатар тұрғызып,
Отыз жерден байладым.

Ши


Көк тiреп тұрған,
Көп таяқты буған.

Басқұр


Дөңгелек үйдiң
Қара-шұбар жыланмен
Белiн будым.

Белдеу


Қабырғаның кең төрi,
Ажыратпай ұстап түр.
Жұмыр болат шеңберi.

Белдеу


Дәу шеңбер шатырлы,
Төрт тамырлы,
Ақ жаулық жамылды.

Түңлiк, оның төрт бауы


Түрiлiп тұрар бiр басы,
Бұрышсыз үйдiң мұржасы.

Түңлiк


Ұшы екi айыр ақ таяқ,
Сүйенiп тұр жатпай-ақ.

Бақан


Тақиялы сүмбi тал тiзбегi,
Ақ шапан жамылды жүн тегi.

Үзiк


Имек бүйiр ұшының,
Бұйдасы бар.
Қырлы сүйiр ұшының
Ұясы бар.

Уық


Тұмсығын тесiп,
Жүннен бұйда есiп.
Қазыққа байладым.

Уық


Ортасы ашық,
Шомбал төрт қазық.
Тiк тұрар күн ұзын,
Екеуi тым ұзын.
Бiрi – онда.
Бiрi – солда.
Қатар жатқан таласа,
Екеуiнiң бойы аласа.
Бiрi төбемде,
Бiрi еденде,
Осы төрт қазықтың,
Iшiндегi жазықтың.
Үстiн жапқан шап-шағын,
Ашсаң тақтай қақпағын.
Жол бередi кiсiге,
Кiресiң үй iшiне.

Қос жақтау, маңдайша, табалдырық, есiк


Қабырғасы тор көз,
Төбесiнде зор көз.

Кереге, шаңырақ


Керсең,
Алып тор жолды парақтай,
Жайсаң,
Қатарлап сызған жолақтай.

Кереге


Жетпiс екi найзаны,
Бiрiктiрiп ұстап тұр,
Ата-бабаның қай жаны,
Ие болса оған – ұшпақ бiр.

Шаңырақ


Төбедегi көзiнен,
Күн сәулесi түседi.
Бұрышы жоқ төрiнен,
Самал еркiн еседi.

Киiз үй


Аяғы жер тiреп,
Таяғы көк тiреп тұр.

Киiз үй


Көзi көп қабырға,
Бiлiнбес жамауы.
Тұмсығын шатырға
Тығады сабауы,
Байланар ақырға,
Бұйдалы танауы.

Киiз үй


Ұқсайтын шеңберге
Қабырғасы жиылып, керiледi.
Жиһазы мол кең бөлме,
Төбесiнен жұлдыздар көрiнедi.

Киiз үй


Бұтаға iлген үлпершек,
Iшi нәрлi қызыл сөл,
Терiп алып үлгерсек.

Бүлдірген


Желден қатты сасады,
Томпалаңдап қашады.
Тiрелгенше дәңге кеп,
Дедектейдi дөңгелеп.

Қаңбақ


Тұлымы бар төбесiнде,
Күлтеленiп шумақталған,
Құлағы бар денесiнде,
Сұңғақ бойы бунақталған.

Қамыс


Басына үлпiлдетiп таққан шашақ,
Бұралып тал шыбықтай тұрған жасап.

Қамыс


Көлдi жердiң
Үкiлi аруы.
Өткiр желдiң,
Саз тартар қаруы.

Қамыс


Саздауыт жерде өседi,
Қош иiсi аңқыған,
Шипа өсiмдiк деседi.

Жалбыз

Жұмбақ бөлімдері мен түрлері

Жұмбақ жауабымен: балаларға, логикалық, қызықты және тақырыптық бөлімдер.