Уақыт туралы жұмбақтар

Бұл бөлімде 87 жұмбақ бар.

Бұл бөлімде уақыт ұғымына қатысты жұмбақтар ұсынылған. Сағат, мезгілдер туралы түсінікті қалыптастырады.


Алпыс қырат, он екі өзекпенен,
Жүремін деп өзімді тежеп келем.
Үш арғымақ астымда; бірі шабан.
Бірі жүрдек, біреуі безектеген.



Күндіз-түн сарнайды,
Жағы бір талмайды.
Тоқтамай безеді,
Бір ізден танбайды.
Қалсаңыз көз жазып
Өкінтіп алдайды.



«Тик-так», «так-так»,
«Тұр-тұр», «Жат-жат»
– деп әмір береді,
Шаршамай келеді.



Таңдайы тақ, тақ,
Талмайтын неткен жақ!
Бір өзінде екі тіл,
Сөйлемейді бірақ.



Тық-тық ұрып
Шегесін қадап,
Мезгілді саған
Айтады санап.



Бұралса болды құлағы,
Уақытты қуады.



Көлемді, үлкен, алып аузын ашып,
Жүреді он екі аяқ қадам басып.
Әр бірінде отыздан бармағы бар,
Құтылмас ешбір адам одан қашып.



Әрбірінде отыздан бармағы бар,
Құтылмас ешбір адам мұнан қашып.



Өзінен-өзі айналған бір диірмен,
Көрінеді әр парасы бір бүйірден.
Қылдан нәзік ішінде бір жібі бар,
Қолы епті екен шіркін-ай, кім иірген.



Өзінен-өзі айналған бір диірмен,
Көрінеді әр парасы бір бүйірден.
Қылдан нәзік ішінде бір жібі бар,
Қолы епті екен шіркін-ай, кім иірген.



Көзге түсіп көріне жүрмейді,
Сөйтсе де бірден танып кідірмейді.
Күні-түні барады тынбай жүріп,
Қалғып-мүлгіп бір сағат кідірмейді.



Қабырғадан қарап тұр,
Уақытты санап тұр.



Тар шеңберді айналып,
Тұр қазықта байланып.
Қаға берер таңдайды
Әдетінен танбайды.



Жеті бауыр туыспыз
Атымыз өзге демесең,
Жұмған жұдырық уыспыз.



Көп болса алыстайсың мезетпен қашықтайсың
Асықсаң аз болады
Табасың мұны қайсысың?



Уақытты өлшеп, санап,
Таппайды бір тағат.
Бұл не сонда?…



Бұрасаң тетігін,
Соғады жүрегі,
Өлшемін түн мен күн,
Әркім-ақ біледі.



Үш тілі тақылдап,
Жаңылмайтын ақылды-ақ.



Ұшып түсер күн бітсе,
Жоғалады жыл бітсе.



Он екі көлді жайлар отыз үйрек,
Он екі аққу бір шетте жүрер бөлек.
Қырық сегіз сол көлдердің ұясы бар,
Адамға қиын болар мұны білмек.



Жер үстінде бір бәйтерек,
Оның бар он екі бұтағы.
Әрқайсысында отыз жапырақ,
Отызының бір жағы ақ, бір жағы қара.



Он екі үйрек, бір сұңқар,
Жағалап ұшып сымпылдап.
Отыз қызғыш, төрт қыз бен,
Айнала жүріп сұңқылдап.



Айнала қорған салдым,
Ішіне жеті бөлме үй салдым.
Жеті үйдің ішіне бір әйнек,
Бір шырақ қойдым.



Қолымнан жиырма төрт үйрек ұшты,
Барды да отыз көлдің суын ішті.
Көрді де сол үйректі он екі арқар,
Үш жүз алпыс қозыға болды ішті.



Төрт аққу, қырық сегіз қоңыр үйрек,
Жиналды ойын құмар қалмас сиреп.
Майданда белдескенде кезек-кезек,
Тастайды бірін-бірі ұн қып илеп.
Ойыны қанғаннан соң бәрін жиып,
Зынданға сап тастайды өзін түйреп.



Үш жүз алпыс шытыра,
Қырық сегіз батыр,
Екі аққу, он екі бұлбұл.



Ей, құрғыр, есермісің, есермісің,
Бұралып тал шыбықтай өсермісің.
Айналып үш жүз алпыс түлкі жұмбақ,
Байлауын жұмбағымның шешермісің.



Бір жансыз жолбарыс бар екі тілді,
Байланған шынжырымен мәкемені.
Он екі көз, алпыс өлшемі бар,
Жүгірер дамыл таппай күндіз-түні.



Бір көл бар он екі қаз жайлаған,
Ішінде екі тырна айқайлаған.
Тырнаның біреуі - би, біреуі - хан,
Ішінде жалғыз үйрек той тойлаған.



Бір жансыз жолбарыс бар екі тілді,
Байлаған екі шынжыр мықтап мұны,
Жүрісі бір шақта әм тұрысы,
Дауыстап уақытымен шығады үні.
Айтылар шаян, отыз пар шегірткесі,
Шырылдап дамыл таппай күні-түні.


Жұмбақ бөлімдері мен түрлері