Жануарлар мен құстар туралы жұмбақтар – 6-бет
Азанда кетер ләйлекен,
Кеште келер ләйлекен.
Түрлі-түрлі жібектен,
Түймесі бар ілгектен.
Баурындағы бұлағын ел ішеді.
Шабылады жотасынан пішені.
Екен, екен, екен жұмбақ,
Екі етегін түрген жұмбақ.
Қазалыға барған жұмбақ,
Қақтың суын ішкен жұмбақ.
Төрт тағанды бойы бар,
Момындық дұрыс ойы бар.
Кербезденіп жүрмейді,
Айналдырған тоны бар.
Арқасы бар, аунамайды,
Аузы бар, күйсемейді.
Түйір-түйір төртеу,
Түймеменен бесеу.
Жалғыз тайы жалғыз,
Темір қазық екеу.
Төрт туысқан бір шұңқырға құяды.
Төсек астында төрт бауырсақ.
Жол үстінде жылтыр жібек.
Тырс-тырс тамады,
Бір шұңқырға ағады.
Қисық шағаға су жұқпас.
Ел жатса да екі батыр жатпайды.
Ел жатса да енекем жатпайды.
Бүкір ағашқа қар жұқпас.
Қисық ағашқа қар жұқпас.
Екі ошаққа бір көсеу.
Екі отауға бір көсеу.
Дауысы - азанда,
Жақсылығы - қазанда.
Екі айнасы бар,
Екі найзасы бар,
Төрт жаптырмағы бар,
Бір шыбыртқысы бар.
Төртеу келеді,
Төртеу асылып тұрады,
Екеу жол көрсетеді,
Екеу иттен сақтайды,
Енді біреу артында асылып тұрады.
Тоғай-тоғай топтаған,
Тоғай ішін боқтаған.
Біреуі өлсе,
Бәрі жиылып жоқтаған.
Жамаулары болса да білінбейді,
Жансызға ондай нәрсе ілінбейді.
Үлгісіз піштім,
Жіпсіз тіктім.
Андыру мен мәндіру,
Тігісі жоқ қондыру.
Кекендеткен несі екен,
Келіп салған несі екен?
Сорпылдатқан несі екен,
Сорқылдатқан несі екен,
Суырып алған несі екен,
Суы тамған несі екен?
Керіп қойған немене,
Көкектеген немене?
Малып қойған немене,
Бал татыған немене?
Тау астында төрт бала,
Кезек-кезек ойнаған.
Төрт баланың қолына
Төрт айды әкеп байлаған.
Алдымда бар нар қамыс,
Артымда бар нар қамыс.
Отырған жерім ой темір,
Басқан жерім бай темір,
Он қолымда-тең қайыс.
Алты аяқты,
Екі қарынды,
Екі басты,
Екі қолды,
Төрт көз, төрт құлақты,
Екі мойын, бір құйрықты.
Шиге қамшы байладым.
Шауып келе жатып шақшам түсті.
Жездем желіп бара жатыр,
Жез қалпағын түсіріп барады.
Қарасам, қайдан келдің,
Малы қара сайдан келдің.
Ұштым, ұжмаққа шықтым,
Тептім, терекке шықтым.
Алды қияқ, арты шалғай.
Алыстан қарасам бір қара,
Қасына келсем мың қара.
Тауға таяқ қыстырдым.
Жануар бар жапан дала түзде өскен,
Арқасына екі бала мінгескен.
Мен көрдім тұтам ақас тау жайлаған,
Тауына тиіп кетсең ойбайлаған.
Үстіне қара орман артып алып,
Барса да қандай жерге той-тойлаған.
Ермекбайдың екі ұлы ерегесіп келеді,
Төлебайдың төрт ұлы төбелесіп келеді,
Жағалбайдың жалғызы жағаласып келеді.
- Рымғали Нұрғалиев
- Серік Қирабаев
- Мұхтар Әуезов
- Міржақып Дулатұлы
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі