Әңгіме мен мақала – 172-бет

Тиын мен теңге

Тиын мен теңге

13.04.2020
Бір отырыста жүз теңгелік Тиын мен он мыңдық Теңге сөзге келіп қалды. Отырысты жүргізіп отырған Тиынның: «Теңге тиыннан құралады», – деп сөз бастауы Теңгеге жақпай қалды.
Толық оқу
Ақсақ Темір (ІІІ нұсқа)

Ақсақ Темір (ІІІ нұсқа)

12.04.2020
Тарағайдың ортаншы әйелі Тәкинә қатын осы Темірге екіқабат болған кезінде түс көреді. Түсінде Қызыр ғали әссалам әулиеден бала сұрайды. Әулие оған денесі тастан, жүрегі дүниенің ең...
Толық оқу
Ақсақ Темір (ІІ нұсқа)

Ақсақ Темір (ІІ нұсқа)

12.04.2020
Түркі тұқымдас Барлас руынан шыққан Шахрисябз биі Тарағай түс көреді, түсінде биік таудың басында тұр екен. Түн тастай қараңғы. Тарағай бидің қолында болат қылыш бар. Қолындағы қыл...
Толық оқу
Ақсақ Темір (І нұсқа)

Ақсақ Темір (І нұсқа)

12.04.2020
Темірдің шешесі Сақыпжамал осы баласына екіқабат кезінде түс көріпті. Түсінде ол бала емес, жылан туыпты. Сол жылан көз алдында үлкейіп айдаһар болыпты. Алдымен ол өзінің туған ана...
Толық оқу
Жусанда туған жердің иісі бар

Жусанда туған жердің иісі бар

12.04.2020
Баяғы заманда қазақтың Бейбарыс деген ұлын соғысқан елдің адамдары ұстап алып, құлдыққа сатып жіберіпті. Бейбарыс бүкіл өмірін Мысыр елінде өткізіпті. Қайдан келгенін есіне түсіре ...
Толық оқу
Жошы хикаясы (ІІ нұсқа)

Жошы хикаясы (ІІ нұсқа)

12.04.2020
Жалғыз баласы Жошы бала күнінде аңға шығып, аты құланмен елігіп, желігіп, бала атына ие бола алмай, аттың басын тоқтата алмай жығылып, ат сүйретіп өлтірген.
Толық оқу
Аяз би туралы

Аяз би туралы

12.04.2020
Аяз би туралы ертегі, әңгіме, аңыз. Хан тағына отырған Аяз би бұрынғы қой бағып, жалшы болып жүргендегі қырық жамау шекпені мен дода-дода түлкі тымағын хан сарайының босағасына ілі...
Толық оқу
Данышпан Аяз

Данышпан Аяз

12.04.2020
Жәнібек хан бір күні халықтың бір үлкен жиылысында сауал қылыпты: «Ең жаман адам кім? Ең жаман һәм ең жақсы жер қайсы? Ең жаман қандай шөп? Ең жаман қандай құс?» Халық көп кеңесіп,...
Толық оқу
Мөңке мен Аяз қарттың әңгімесі

Мөңке мен Аяз қарттың әңгімесі

12.04.2020
Мөңкенің бала жігіт кезінде әкесі Бекарыс Жиделі-байсын жеріндегі Аяз атты дана қарттан бата алып келуге жұмсайды. Мөңке қасына алты-жеті жолсерік ертіп, көп күн жүріп, сұрастыра-с...
Толық оқу
Майқы би (1 нұсқа)

Майқы би (1 нұсқа)

12.04.2020
Қырық сан қырым, отыз сан үрім, он сан оймауыт, тоғыз сан торғауыт, он сан ноғай бөлінгенде Орманбет би өліп, ноғайлы елі бір үріккен ала тайдан жау келіп қалған екен деп үрейленіп...
Толық оқу
Майқы би туралы

Майқы би туралы

12.04.2020
Шыңғысты жиырма жеті жасында Шүршіт ортасында хан сайлап таққа отырғызғанда әр жұрттан билер жинап, көп ынтымағымен қойған екен. Сонда Майқы би арбасын жаяу кісілерге тартқызып бар...
Толық оқу
Алаша хан

Алаша хан

12.04.2020
Барс дейтін ханның қол астында бір балгер болады екен. Балгерге таңертең ылғи бал аштырады екен: «Балыңа не түссе, ашығын айт!» — деп. Бір күні балын ашып: «Сіздің осы қарауыңыздағ...
Толық оқу
Шыңғыс хан (ІV нұсқа)

Шыңғыс хан (ІV нұсқа)

12.04.2020
Бір Алтынбел деген хан болған. Ханның жалғыз ұлы бар еді, аты — Қайшылы хан. Сонан басқа баласы жоқ еді. Бір күндерде ханның қатыны құрсақты болды. Бір уақытта бір қыз бала келтірд...
Толық оқу
Сырым батыр мен Нұралы

Сырым батыр мен Нұралы

10.04.2020
Сырым батыр бала күнінде он төрт жасында-ақ жорыққа аттанатын болыпты. Қалмақтан мал айдап алады. онан он сегіз жасқа келеді. Он сегіз жасында жолдасты көбейтіп, моңғолдан таңдап-т...
Толық оқу
Сырым батыр мен Нұралы хан

Сырым батыр мен Нұралы хан

10.04.2020
Дат Байбақты — Шоланның баласы. Шолан деген кісі саудагер болған. Сол кезде зат сатып жүргенде, екі ұры көріп, Шоланның затын алып, өзін өлтіреді.
Толық оқу
Нұралы мен Сырым

Нұралы мен Сырым

10.04.2020
Нұралы хан мен Сырым екідай болады. Еңбеші халық жағы Сырымды жақтап, ал байлар мен төрелер жағы Нұралы жағына шығып, ел екіге бөлінеді. Билер мен ақсақалдар Сырым мен Нұралыны таб...
Толық оқу
Бақай қарт пен Сырым

Бақай қарт пен Сырым

10.04.2020
Сырым батыр он төрт жаста Нұралы ханды шапқан себепті өкімет тарапынан жер аударылып, онан да аман-есен келген соң халқы үлкен той жасап, Сырымды хан қоймақ болады. Сонда тоқсан бі...
Толық оқу
Ақмоншақ ат (IV нұсқа)

Ақмоншақ ат (IV нұсқа)

10.04.2020
Сырымның қарт атасы — Шолан батыр. Шоланды төрелер қылыштап өлтіреді. Шоланнан Дат іште қалып, дүниеге келгесін қара қазақ жиналып, төрелерменен арадағы зіл ұмытылмас үшін жас бала...
Толық оқу
Сырымның жерге айтқан сыны

Сырымның жерге айтқан сыны

10.04.2020
Қазақтың Кіші жүз нәсілінен шыққан руы байбақты Сырым батыр Дат баласы Нұралы ханның орнына хан болғаннан кейін, Еділ-Жайықтың ішкі бетіндегі босып көшіп кеткен торғауыттың көп қал...
Толық оқу
Бұл — Мезгілбайдың ауылы (II нұсқа)

Бұл — Мезгілбайдың ауылы (II нұсқа)

10.04.2020
Бөкей хан билеріне пышақ беріп: «Біреуі — байдікі, біреуі кедейдікі, соны табыңдар», — дейді. Екі арғымақ беріп: «Біреуі — анасы, біреуі — баласы, соны табыңдар», — дейді. «Жайық ж...
Толық оқу
Найман Бөдес

Найман Бөдес

10.04.2020
Бірде Абылай ханның хабарымен қазақтың көп батырлары жиналады. осы батырлардың арасында шұбар атты Бөдес батыр да болады. Ол Абылай ханның да сенім артқан батыры екен. Сонда Абылай...
Толық оқу
Хан Абылай

Хан Абылай

10.04.2020
Тарих тағы даңқты хан Абылайдың шын аты — Әбілмансұр. Абылай — оның арғы атасы. ол ел билеу ісінен гөрі жауынгерлік қимылға бейім адам екен. Сондықтан оны жұрт «батыр Абылай» деп а...
Толық оқу
Шыңғысхан туралы аңыз (ІІІ нұсқа)

Шыңғысхан туралы аңыз (ІІІ нұсқа)

10.04.2020
Ертеде бір ханның жалғыз қызы бар екен. Басқа ұл балалары жоқ екен. Осы қыз да болса ұлдай көріп жүрген жалғыз қызы бір күндері буаз болып қалыпты. Хан мұны біліп қызын өлтірмек бо...
Толық оқу