Әңгіме мен мақала – 64-бет

Ораз туралы

Ораз туралы

09.08.2023
Қарашық шаһарында Жүсіпәлі, Зорасыбан деген ағайынды екі адам Түркістан маңайында болды дейді. Зорасыбаннан Абылайдың шешесі туады. Жүсіпәліден Ораз туады.
Толық оқу
Көкбөрі Керней Жарылғап батыр

Көкбөрі Керней Жарылғап батыр

09.08.2023
Байғозы бабамызға Жарылғап батыр жиен екен. Байғозы бабамыздың бір әйелі Жарылғаптың нағашы апасы болса керек. Байғозы жауға тигенде, үндемей тұтқиылдан килігеді екен. Жарылғап аюш...
Толық оқу
Жалаңтөс батыр

Жалаңтөс батыр

09.08.2023
Қазыбек бидің бес ұлының ортасында ерке өскен ақылды қызы Манқан Жалаңтөсті ұнатады. Қалмақ еліне барған сапарынан мінезіне қанық, батырды жақсы білетін Қазыбек би қызының теңін та...
Толық оқу
Шерубай батыр

Шерубай батыр

09.08.2023
Шерубай Биболдыұлы он жеті-он сегіз жасынан бастап туған жерін қалмақ басқыншыларынан азат етуге қатысып, отанын қорғауға кіріседі. Ол бірде шаршап-шалдығып келе жатып, бір ақбоз ү...
Толық оқу
Нұрбай батыр

Нұрбай батыр

07.08.2023
Нұрбай атан түйедей ірі кісі болыпты. Денесіне сай күші де керемет болған көрінеді. Батыр атану үшін, дененің үлкендігі мен күштің молдығы, әрине, аздық етеді. Ең бастысы, ерлік жа...
Толық оқу
Берден батыр

Берден батыр

07.08.2023
Жолбарыс, шошқа және басқа жыртқыш аңдар жаңа қонған ауылдың мал-жанына шаба беріпті. Қалың жұрт жолбарыстарды Үшарал жерінен Шу бойына қуып тастау үшін қамысты өртеуге кіріседі.
Толық оқу
Итеке батыр

Итеке батыр

07.08.2023
Итеке батыр бала кезінің өзінде-ақ ат құлағына ойнап, құралайды көзге атқан мерген болыпты, күреспен аты шығыпты. Көздері танадай от шашып тұрады екен. Осыдан ба қаймығып, бетіне ж...
Толық оқу
Түгел батыр

Түгел батыр

07.08.2023
Түгел батыр қатысқан бір соғыста жоңғарлардың быт-шыты шығып, жаудың мал-мүлкі олжаланып, адамдары тұтқынға түседі. Мол олжаның ішінде қалмақтың атақты бір бегінің бойжеткен сұлу қ...
Толық оқу
Саркөз бен Жәнібек

Саркөз бен Жәнібек

07.08.2023
«Ұлы жүз үйсін Саркөзге бағынады, Саркөз қатынға бағынады». Осынау мақалдың шығуына мына оқиға себепкер болған. Құба қалмақ заманы бір соғыста ұлы жүздің Саркөз батыры қалмақтың қа...
Толық оқу
Байғозы батыр

Байғозы батыр

07.08.2023
Хантауындағы бекінген Үсен-Серен деген қалмақ қонтайшысының шапқыншылары Арқадағы қазақ ауылдарының адамдарын байлап, малдарын айдап әкетіп, маза бермейді. Сонсоң Байғозы батыр мен...
Толық оқу
Тарақты Байғозы батыр туралы

Тарақты Байғозы батыр туралы

07.08.2023
Ресейден қашқан торғауыттарды қуалаған қырғыздар (қазақтар) ашық далада дамылдап, қазанға сүрленген жылқы етін асып, торсыққа құрт езіп, күні бойына нәр болатындай етіп таңғы астар...
Толық оқу
Байқозы батыр тапқырлығы

Байқозы батыр тапқырлығы

07.08.2023
Тарақты-Байқозы ірі атақты кісі болған адам. Бір жылы жұт болып, жылқысы ығып, Ертістің мұзына барып бір-ақ тоқтапты. Байқозы жылқымен бірге Ертіске түседі. Жылқысын тоғайдан қайыр...
Толық оқу
Балағаз батыр

Балағаз батыр

06.08.2023
Еламан баласы — Тұрсынбай Едіге баласы Шоңның заманында «Ащы» деген өзеннің бойында, «Күңгірлек» деген күзекте отырғанда, Жанқозы жылқысын жау алды. Сонда айтып алыпты:
Толық оқу
Хангелді немересі Райымбек туралы

Хангелді немересі Райымбек туралы

05.08.2023
Райымбек батыр тау жақтан соғысты бірінші рет бастауды міндетіне алған еді. Сол алған міндетін атқаруға Тарбағатай, Шәуешекке қатынасатын жолдан тартып жауынгерлері мен батырларын ...
Толық оқу
Қожамқұлдың көк қасқа аты

Қожамқұлдың көк қасқа аты

05.08.2023
Әжібайдың әлгі көк қасқа тұлпарының тұқымы ұрпақтарына мұра болыпты. Немересі Қожамқұлға бәсіре болған көк қасқа құлын жиырма екі жыл бойы бәйгенің алдын бермепті.
Толық оқу
Көк бие мен көк төбет

Көк бие мен көк төбет

05.08.2023
Әжібай қалмақ досы берген көк биені мініп ұзақ жол жүріп еліне келсе, аулы орнында жоқ. Қалмақ шауып, жұртта қалғандары басқа жаққа қоныс аударуға дайындалып жатса керек. Өрістегі ...
Толық оқу
Жасыбай батыр

Жасыбай батыр

05.08.2023
Жасыбай батыр жас кезінен батыл, ешнәрседен тайсалмайтын ержүрек болыпты. Он сегіз жасында батырлық атағы шығыпты.
Толық оқу
Жидебай батыр

Жидебай батыр

05.08.2023
Орта жүз, арғын, бес мейрамның біреуі қаракесек болады. Қаракесек деген кісі аты емес, шын аты — Болатқожа, Болатқожадан Ақша, Түйте туады. Түйтесінен Майқы, Танас. Майқыдан Әлтеке...
Толық оқу
Жидебай батыр (ІІ нұсқа)

Жидебай батыр (ІІ нұсқа)

04.08.2023
Жидебай әулие де, ақын да, жұлдызшы да болған. Батыр жорыққа шығарда қол жинап, қойдың тіс тимеген жауырынына қарап (кейде отқа жағып, күліне қарап та) жорықтың қандай нәтижемен бі...
Толық оқу
Жидебай батыр (І нұсқа)

Жидебай батыр (І нұсқа)

04.08.2023
Қартайған кезінде жастық шағындағы жолдасы Қараменде есіне түсіп, жас кезіндегі сәттерін және қартайып, қажыған шақтағы өзгерістерін айтып, пікір алыспақшы болады. Ол кезде ел арас...
Толық оқу
Жәнібек батыр туралы аңыз (ІІ нұсқа)

Жәнібек батыр туралы аңыз (ІІ нұсқа)

03.08.2023
Жорық қолы дағдысынша шеру тарта беріпті. Ханның қолбасшылық ордасындағы әлгі әккі Жәнібектің ханға сүйеніш болатын қолбасшылардың адамы еместігін ұғып, шеру тартқан қолды тәртіппе...
Толық оқу
Жәнібек батыр туралы аңыз (І нұсқа)

Жәнібек батыр туралы аңыз (І нұсқа)

03.08.2023
Керейден Досымбектің үйіне он екі жасар жиені келіпті. Ойға көсем, тілге шешен, қайтпас қайсар жүректі бала екен, нағашысынан көк дөненді сұрапты. Бірақ иемденіп мініп жүрген Досым...
Толық оқу
Жәнібек батыр туралы аңыз

Жәнібек батыр туралы аңыз

03.08.2023
Күндердің бірінде Әкесі Бердаулет ел аралап жолаушылай кеткен бір орайда Жәнібек түйе жаймауға белін бекем байлап, он сегіз атанды шөгеріп, қылтасын қиып тастап үйіне келіпті. Ана ...
Толық оқу
Қошқарұлы Жәнібек

Қошқарұлы Жәнібек

03.08.2023
Қазақта атақты Жәнібек үшеу: ноғайлы жұртының ханы — әз-Жәнібек, Абылайдың қолбасшыларының біреуі — Шақшақ Жәнібек және Ер Жәнібек. Кейінгі Жәнібектің руы — керей. Әкесі Қошқар дег...
Толық оқу