Күн, ай, жылдар, ғасырлар
Күндер, күндер, күндер-ай зымырауық!
Түс ауғанша кетеді ғұмыр ауып...
Құлағыма жетеді қабаттасып,
Тақымдаған таңдардың дүбірі анық.
Өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ және әлем әдебиетіндегі үздік өлеңдер, поэмалар, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Күндер, күндер, күндер-ай зымырауық!
Түс ауғанша кетеді ғұмыр ауып...
Құлағыма жетеді қабаттасып,
Тақымдаған таңдардың дүбірі анық.
Жалғыз сен бе, бауырым,
Жер бетінде сенделген,
Жалғыздықпен ауырып,
Сағынышпен емделген.
Орай да борай қар жауып,
Орын да қалмай тебiнге.
Орамал салған оймауыт,
Оранды дала кебiнге.
«Өлдің, Мамай, қор болдың...»,
Сынақ – ауыр!..
Таптап жүре береді мына дәуір.
Серілер мен перілер, сал-сүлейдің
Торғыннан торқа жамылып,
Тарбағатайдың бөктері,
Ұялас ұлды сағынып,
Ұлиды қырда көк бөрі.
Баянсыз неткен
Өмір – тақ? –
Күздің де күні таусылды.
Тасқала тартты қоңылтақ,
Бұл не күш бауыр етті жұлып алған?
Өртеніп өзегімнің күлі қалған...
Аз ғана алдарқатып алып соғар,
Осы ма тіршіліктің құны жалған?..
Қара Ертісім тартылды,
Қоңырау көлім сарқылды.
Аласарып Алтайым,
Ақсұңқарым шарқ ұрды.
Қарқаралы басында – қара құдық,
Ақындар атын бұрар арагідік.
Табиғат ентелейді жан-жағынан
Алғандай сол құдықты бала қылып.
Қалайсың, Рзақұл дос, хал жақсы ма?
Көктем де келіп қапты-ау Қармақшыға.
Қорқыттың қасиетті туған жері
Киелі бесік болған бар жақсыға.
Дүниенің бары да, базары да,
Дүркіреген дүрмегі, ғажабы да,
Шығады екен алдыңнан Қазалыда,
Ығады екен азабы, тозағы да,
Қос жүректей табысқан,
Ей, Байқоңыр, Төретам!
Қарағанда ғарыштан,
Бар адамға Жер – Отан!
Жуанның жіңішкерер кезеңінде,
Жіңішкенің үзілер кезегінде,
Өшкенімді жандырып өзегімде,
Өлгенімді тірілтіп өз елімде,
Өлең-жыр тыншын алған Жүрсін Ерман,
Жүрегі жын адасар тылсым орман.
Басталған Құлжанбайдан бір дария
Көңілдің шөлейтіне гүл шығарған.
Қадыр кетті, өмір енді қадырсыз,
Қадыры жоқ қу тірлікті танырсыз.
Дегбірі жоқ ду дүние дамылсыз,
Дымы құрып қалды бүгін тағы үнсіз.
Ғасыр өтті,
Еңсені басып өтті,
Қосып берді қайғыға қасіретті.
Айға атылған арыстан мерт болды да,
Ай, перизат, аңсар жанға
Тағдыр дәйім гүл берер ме?
Жуынатын кәусар бар ма
Ақ қанатың кірлегенде?
Жаным-ау, қандай ғажап жымиысың!
Cан алғыс саған осы сыйың үшін.
Қараңғы көңілімде шам жанғандай,
Кеудеме толтырғандай гүл иісін.
Қазақтың бір қызы бар Тұрсынайдай,
Қолына қалам алған ұршық алмай.
Санасы сағыныштан сапырылған,
Сезімі сексен сері тұншығардай.
Құр қалғандай несібеден,
Өкінемін несіне мен?
Өкінбей де, өрекпімей
Жатыр ағып Есіл-өзен
Достым, бүгін құлақ ас бір ақылға,
Тіршіліктің күйбеңін тыя тұр да,
Таусылмайтын шаруаңды жия тұр да,
Баратұғын уақыт тап театрға!
Жаратқанның әмірі ме
Қазақ бастан кешіп жатқан сорлы күй?
Құдай берген өміріңе
Өзін Құдай сезінгендер болды би...
Ұранды біздер Құрандай көрдік,
Балалық шақта білместен.
Өмірді дұрыс сүре алмай келдік,
Әкелер қалай күн кешкен?
Құран деген – құр ән емес, нағыз ән,
Мүсілімге қасиетті мәні – заң.
Сүрелері сәуле құйып санама,
Жүрегіме зәмзәмінен тамызам.
Сіз – көктен түскен самауи,
Біз – жерде жүрген бәдәуи.
Белшеден баттық күнәға,
Бермеген соң сана-ми.
Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы өлеңдер мен поэмалар бір жерге топтастырылған. Оқуға, жаттауға және керек кезде бөлісуге ыңғайлы шығармаларды осы жерден табуға болады.
Жинақта қысқа шумақтар да, толық нұсқадағы туындылар да бар. Сондықтан оқырман өзіне қажет көлемдегі өлеңді оңай таңдай алады.
Мұнда махаббат, өмір, туған жер, табиғат және басқа да тақырыптарға арналған жырлар ұсынылған. Бөлім әртүрлі көңіл күй мен іздеу мақсатына сай шығармаларды қамтиды.
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Конфуций
- Ахмет Байтұрсынұлы
- Азамат Төре
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі