Шалғай жүрсем ол анық сағынарым
Шалғай жүрсем ол анық сағынарым,
Елегізіп еріксіз қамығарым.
Ата-анадай елжіреп еміренген,
«Туған жерім тәңірім табынарым.»
Өлеңдер жинағы
Өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ және әлем әдебиетіндегі үздік өлеңдер, поэмалар, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Еңсемді бір езгендей боп ауыр мұң
Еңсемді бір езгендей боп ауыр мұң,
Шым қалада мезі болып, ауырдым.
Қайдасың деп, Қазығұртқа тартып ем,
Рахаты-ай! Рахаты-ай! ауылдың.
Тас кепеде жетер бұғып жатқаным
Тас кепеде жетер бұғып жатқаным,
Көрмеген соң күннің маздап батқанын.
Қарбаласқан тар қаладан қысылып,
Сағындым мен тауларымның шатқалын.
Ақберенге Өміртай атасының айтқан ақылы
Қос жанары шоқтанып,
Жарылуға шақ қалып.
Айта салар балақай,
Ойдағысын ақтарып.
Көк ала сиыр Зинаға
Маймаңдап басар өрістен,
Көк ала сиыр ырғалып.
Желіні сүтті келіскен,
Жануар еді бір қалып.
Анашыма мың алғыс
Түн ұйқысын төрт бөліп,
Өзегіне өрт толып.
Тал бесігін тербеткен,
Анашыма мың алғыс.
Киіп алып басына мұз бөрікті
Киіп алып басына мұз бөрікті,
Қазығұртқа мұңайып күз келіпті.
Сары уайым сар дала сұлық жатыр,
Қызыл-сары долана қыз көрікті.
Қазығұртым
Қазығұртым қара нардың қос өркеші секілді,
Қазығұртым жер анамның қос кеудесі секілді.
Қазығұртым тарихымның ұмыт қалған елесі,
Қазығұртым пайғамбардың тұрып қалған кемесі.
Қыстау атаның айтқаны
Ата-баба шежіресін білмесең,
Көппен бірге ашық-жарқын күлмесең.
Ағайынның жайын сұрап кірмесең,
Еркекпін деп төсті соғып айтпа сен.
Шыдашы ұлым, мықты бол бәрі де өтер
Шыдашы ұлым, мықты бол бәрі де өтер,
Жабысқан дертің әлі-ақ жазылып кетер.
Құдай-ау! енді қайтемін неғылсам екен,
Қиналып жатыр төсекте кішкене бөпем.
Қарқылдайсың қайғырып қара қарға
Қарқылдайсың қайғырып қара қарға,
Ермек болып еріккен балаларға.
Құты қашқан ызғарлы күрең күзде,
Ұяң бар ма суықтан паналарға.
Сағым қуған сан қиялға беріліп
Сағым қуған сан қиялға беріліп,
Мақсатыма жетелейді өр үміт.
Қайдан болсын қырқасында қырықтың,
Жиырма бесте жасалмаған серілік.
Өткен күндер оралмайды қарасам
Өткен күндер оралмайды қарасам,
Бүршік атып гүлге оранды дала сан,
Алтын тұсау аяғыма салғалы,
Тоғыз көктем жүзі өтіпті қарасаң.
Көлеңкемдей қалмай қойды қалқам, мұң
Көлеңкемдей қалмай қойды қалқам, мұң,
Күйбең күнін көтере алмай ортаның.
Армандаған биігіме аңсаған,
Жете алмай қалам ба деп қорқамын.
Құлыншақ едім есірген
Құлыншақ едім есірген,
Аялап анам өсірген.
Қызғалдақ терген төсіңнен,
Кетпейді күндер есімнен.
Өнер парыз
Өнер керек үлкенге де кішіге,
Таразы уақыт баға берер ісіне.
Атам қазақ айтқан ойын тас түйіп,
Өнерсізді санамаймыз кісіге.
Туған күніңмен
Көрдің алғаш бүгін жарық әлемді,
Іңгәләған даусың әнге бөленді.
Сүтін емдің қосып ана үнімен.
Құттықтаймыз!
Жазира жасыл белеңім
Жазира жасыл белеңім,
Көзіндей едің көненің,
Шап-шағын жұмақ ауылым,
Сезімге талай бөледің.
Сыр тартайын тарихтың беттерінен
Сыр тартайын тарихтың беттерінен,
Түп тамырым нәр алған көкбөріден.
Нұқ пайғамбар кемесі тоқтап қалған,
Туған жерім Қазығұрт бөктерінен.
Келсеңші досым ауылға
Күркіреп бұлттар өткенде,
Ақ жауын селдеп төккенде.
Көк майса дала жамылып,
Сағынып құстар жеткенде.
Ауылым - алтын бесігім
Қазығұрт жайдақ жал қырың,
Тербелген теңіз шалғының.
Өркешіңе сан өрмелеп,
Төсіңді сүйіп қалғыдым.
Ана, жер-ана
Жер анашым! алтын бесік, құт тараған өріңнен,
Ғашық болдым орманыңа қолаң шашы өрілген.
Естен танып жұпарыңа, ажарыңа арбалып,
Ғашық болдым айдыныңа, айдың жүзі көрінген.
Сүйемін сені
Сүйемін сені күндіз де және түнде де,
Сүйемін жазда, көктемде, қыста, күзде де.
Сүйемін сені сезімім әбден талғанша,
Сүйемін сені жүрегім тоқтап қалғанша.
Жер болып құшағыңды аш
Жер болып құшағыңды аш,
Нұр болып саған енейін.
Гүл болып жұпарыңды шаш,
Мас болып содан өлейін.
Бір сен үшін
Бір сен үшін мың өртеніп, мың жанам,
Бір сен үшін қалың ойда мұң бағам.
Бір сен үшін айлы түнде көз ілмей,
Бір сен үшін қамығам да жыр жазам.
Көптен бері мен қуанып көрмедім
Көптен бері мен қуанып көрмедім,
Махаббат та, күлкі де жоқ көзімде.
Жастық оты жалт еткенде, ермегім –
Ерік берем сол алдамшы сезімге.
Таппадым тіршіліктің басқа амалын
Таппадым тіршіліктің басқа амалын,
Көшесін жүз кесемін тас қаланың.
Безілдеп белесінде бұл тірліктің,
Бағасың келер күннің қас-қабағын.
Жыл он екі ай
Қарлы қырау қаңтарда,
Тығылмаймыз тар тамға.
Ақ көрпеге оранған,
Қорықпаймыз бораннан.
Тамшы мен Сая
-Тамшы, тамшы келдің қайдан,
-Сұр бұлттардан қанат жайған.
-Шатырларды сенбе соққан,
-Көктен құлап келе жатқам.
Өлеңдер мен поэмалар жинағы
Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы өлеңдер мен поэмалар бір жерге топтастырылған. Оқуға, жаттауға және керек кезде бөлісуге ыңғайлы шығармаларды осы жерден табуға болады.
Қысқа шумақтар мен толық мәтіндер
Жинақта қысқа шумақтар да, толық нұсқадағы туындылар да бар. Сондықтан оқырман өзіне қажет көлемдегі өлеңді оңай таңдай алады.
Әртүрлі тақырыптағы туындылар
Мұнда махаббат, өмір, туған жер, табиғат және басқа да тақырыптарға арналған жырлар ұсынылған. Бөлім әртүрлі көңіл күй мен іздеу мақсатына сай шығармаларды қамтиды.
-
- Азамат Төре
- Азамат Төре
- Лев Шестов
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі