Ине мен жіп
Дәреже қуған дәуір ғой,
(Дізерлеп отырғанша,
Қоқиып отыру тәуір ғой).
Инеге бір ой келді,
Өлеңдер жинағы — бұл бөлімде қазақ және әлем әдебиетіндегі үздік өлеңдер, поэмалар, әдемі өлең шумақтары және толық өлең мәтіндері топтастырылған. Мұнда әртүрлі тақырыптағы өлеңдер, жүрекке әсер ететін жырлар мен мазмұнды туындылар ұсынылған.
Егер сіз қазақша өлеңдер, қысқа шумақтар немесе толық өлең мәтіндерін іздесеңіз — осы жинақтан таба аласыз. Жаттауға, оқуға немесе бөлісуге арналған ең үздік өлеңдер осы жерде жинақталған.
Дәреже қуған дәуір ғой,
(Дізерлеп отырғанша,
Қоқиып отыру тәуір ғой).
Инеге бір ой келді,
Кеше кешкілік
Екі қыздың әңгімесін естідік,
– Әй, бір кісі маған сөз айтты.
Соңымнан қалмай өзі айтты.
О, құдірет-ай!
Жұрттың басы кәдімгі бас секілді.
Ал менің антұрған басым
Өзіме қас секілді, –
Сәулетті біздің астанада,
Анығын айтсақ асханада,
Арақ пен қымыз танысыпты,
Өзара пікір алысыпты.
Шал жуырда келін түсірді.
Қалыңмал қамдамай-ақ
Қаладан алып тегін түсірді.
Кемпір келіннің етегін ұзартып,
Басабай бір тойға тап түсіп,
Әкесі өлгендей қатты ішіп,
Ертесіне, баяғы, ауырмай ма?
(Яғни, кешегі ұрған құдай
Шын күлкімен ән жазып,
Нота сыздық.
Апырай,
Өтірік күлкі не деген опасыздық?!
Өңім бе, әлде түсім бе бір қыз көрдім,
Құралайдай құлпырған құндыз көрдім.
Қызыл қанат қыздардың періштесі,
Жерге түскен аспаннан жұлдыз көрдім.
Елдiң аты ел емес пе,
Кейде көл, кейде шөл емес пе?
Ел болған соң ел iшiнде,
Өсек-аяң көп емес пе?
Жабдық жасап мейрамға,
Кемпір тынбай жүгірді.
Бауырсағын пісіріп,
Қуырдағын қуырды.
Сүт бір күні ұйықтапты.
Қатты ұйықтапты.
Ұйықтағаны соншалық,
Ұйып қапты.
Тумай жатып бәрін білген бәленің,
Бәтеңкесін теріс киген бала едім.
Өзіме тән бар болатын дүнием,
Өзіме тән бар болатын әлемім.
Титтейімнен өлең еді қуғаным,
Құйттайымнан сол жол белді буғаным.
Өкімет пен өкілетке өкпем жоқ,
Бар айыбым – ақын болып туғаным.
Тас көшелер. Тас тұлғалар. Тас үйлер,
Тас үйлерге тағдырларын тасиды ел.
Тас қаланың тасасында қап қойған,
Тастай берік қайран көңлім, жаси бер.
Өмірім өмір емес, сұрақ белгі,
Көңілім көп кещеден жырақта өлді.
Уақыттың бәйгесінен Құлагерім
Құдай-ай, құлап келмей жылап келді.
Қайран да қайран, сері күндерім,
Қайрылмай ұшқан басымнан.
Сен едің ерке елігім менің,
Мен едім саған ғашық жан.
Жүрген жерім күнде – айқай, күнде – шу…
Жалықтырды жалтақтаумен күн кешу.
Мөп-мөлдір қыз, Өмір жайлы Сізбенен
Мүмкін бе аздап тілдесу?!
Бала – белде, қатын – елде, сор – баста.
Тәңір – көкте...
Бізге уақыты болмас та.
Кімдерменен жүрмедік біз жолдас боп,
Мен есейгенде айтармысың,
Сенген жұртым алданыш деп;
Не жыми қара жатармысың,
Сарсаңышым басымнан кеп.
Ай-й-й, аламан жылдар алып бір қашқан заманым!
Аяр жүзіңнен айналып теріс барамын,
Айдамкезін пір тұтқан.
Айналасын күн тұтқан
Ойымнан шықпай бейнең еніп алып,
Ғашық қып кеткендігің сенің анық!
Көзіңнің ұшындағы меңіңе ауып,
Сезім бұл көрсетпекші не бұғалық.
Тағдыр дерміз тоғыспаса жолымыз,
Сәттер қанша жазылмаған маңдайға.
Кездесу де бәлкім біздің сорымыз,
Бал еріннің дәмі қалды таңдайда.
Жанарымнан тамшы жас сорғалатқанда,
Бір тұтам күн айналып, зорға батқанда.
Түн баласы айқаспай найза кірпіктер,
Бір жарық сәуле сазарып зорға атқанда,
Қар басты даланы аппақ,
Көңілге сағыныш тұнған.
Тағы да аямадық-ау,
Жанарды жасымен жуған.
Бір кездері кеткенмін бәрін қиып,
Жанарыма мұң тұнған жасымды үйіп.
Алай-дүлей күй кешкем, жаным мұздап,
Делқұлыдай мең-зең боп, тәнім күйіп.
Бұл бөлімде түрлі тақырыптағы өлеңдер мен поэмалар бір жерге топтастырылған. Оқуға, жаттауға және керек кезде бөлісуге ыңғайлы шығармаларды осы жерден табуға болады.
Жинақта қысқа шумақтар да, толық нұсқадағы туындылар да бар. Сондықтан оқырман өзіне қажет көлемдегі өлеңді оңай таңдай алады.
Мұнда махаббат, өмір, туған жер, табиғат және басқа да тақырыптарға арналған жырлар ұсынылған. Бөлім әртүрлі көңіл күй мен іздеу мақсатына сай шығармаларды қамтиды.
- Азамат Төре
- Азамат Төре
- Азамат Төре
- Салтанат Айдарбекова
Барлық авторлар
Ілмек бойынша іздеу
Мақал-мәтелдер
Қазақша есімдердің тізімі